KVKK'da 2024 Değişiklikleri: Özel Nitelikli Veriler ve Yurt Dışına Aktarım

12 Mart 2024 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 7499 sayılı Kanun ile 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nda (KVKK) önemli değişiklikler yapıldı. Değişikliklerin büyük bölümü 1 Haziran 2024’te yürürlüğe girdi. Aradan geçen sürede uygulama netleşti; ancak birçok işletmenin süreçleri hâlâ eski düzene göre kurulu.

Özel nitelikli kişisel veriler

Eski düzende sağlık ve cinsel hayat dışındaki özel nitelikli veriler ancak açık rıza ya da kanunda öngörülme hâlinde işlenebiliyordu. Yeni düzenleme, işleme şartlarını genişletti. Artık örneğin bir hakkın tesisi, kullanılması veya korunması için zorunlu olması, ilgili kişinin kendisi tarafından alenileştirilmiş olması ya da çalışma hayatındaki hukuki yükümlülüklerin yerine getirilmesi gibi şartlara da dayanılabiliyor.

Bu değişiklik, açık rızaya aşırı dayanan süreçlerin yeniden gözden geçirilmesini gerektiriyor. Açık rıza, geçerli başka bir işleme şartı varken alınmamalıdır.

Yurt dışına veri aktarımı

Yeni sistem kademeli bir yapı kurdu:

1. Yeterlilik kararı: Kurul’un yeterli koruma bulunduğuna karar verdiği ülke, sektör veya uluslararası kuruluşlara aktarım.
2. Uygun güvenceler: Yeterlilik kararı yoksa, Kurul’un ilan ettiği standart sözleşmeler, bağlayıcı şirket kuralları ya da Kurul izniyle yapılan taahhütnameler.
3. Arızi aktarım: Bu ikisi de yoksa, yalnızca arızi nitelikte ve kanunda sayılan sınırlı hâllerde aktarım.

Standart sözleşmelerin imzalanmasından itibaren beş iş günü içinde Kurul’a bildirilmesi gerekir. Bildirim yükümlülüğü uygulamada sıkça atlanan bir adımdır.

İdari para cezalarına itiraz

Kurul’un verdiği idari para cezalarına karşı başvuru yolu da değişti. 1 Haziran 2024’ten itibaren bu kararlara karşı sulh ceza hâkimliği yerine idare mahkemesinde dava açılıyor.

Ne yapmalı?

• Veri envanterini ve işleme şartlarını yeni düzenlemeye göre güncelleyin.
• Yurt dışına aktarım yapılan tüm hizmet sağlayıcıları (bulut, e-posta, CRM gibi) listeleyin ve her biri için aktarım dayanağını belirleyin.
• Standart sözleşme kullanıyorsanız bildirim yükümlülüğünü takvime bağlayın.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Somut durumunuz için bir avukata danışmanızı öneririz.